A vitamini təbii olaraq bir çox qidada olan yağda həll olunan vitamin növüdür. İnsan sağlamlığına müsbət təsir göstərən A vitamini immunitet sisteminin, çoxalmanın, inkişafın və böyümənin mühüm tərkib hissəsidir. Vitamin A bədən proseslərində iştirak edir və ağciyərlərin və digər orqanların düzgün işləməsinə kömək edir. Yaşıl, sarı və narıncı tərəvəz və meyvələr A vitamini ehtiva edir və orqanizmdə saxlanılır.
Vitamin A nədir?
A vitamini orqanizmdə qaraciyərdə yığılan, immunitet sistemini dəstəkləyən və təbii olaraq qidalarda olan bir vitamindir. Yağda həll olunan vitamin A retinol kimi də tanınır . A vitamini də ağ qan hüceyrələrinin istehsalını dəstəkləyir və onların fəaliyyətini stimullaşdırır. Sümüklərin yenidən qurulmasında mühüm rol oynayır. Sağlam endotel hüceyrələrini saxlamağa kömək edir. Bundan əlavə, çoxalma üçün lazım olan hüceyrə böyüməsini və bölünməsini dəstəkləyir.
A vitamini qidalarda iki fərqli formada olur. Ət və süd məhsulları kimi heyvan mənşəli məhsullarda əvvəlcədən formalaşmış formada orqanizmə daxil olur. Bitkilərdə provitamin A ( beta-karotin ) bədəndə A vitamininə çevrilir. Qidalarda olan beta-karotinin təxminən 8%-i bədəndə A vitamininə çevrilir. Qaraciyər orqanizmdə olan A vitamininin 90 faizini saxlayır. A vitamini ehtiyacı qidalardan asanlıqla ödənilə bilər.
Vitamin A nə edir? Faydaları nələrdir?
Vitamin A həm də orqanizmdə maddələr mübadiləsinin düzgün işləməsini təmin etmək üçün zəruri olan üzvi (karbon tərkibli) birləşmədir. Görmə, böyümə, çoxalma, embrionun inkişafı, qan istehsalı, immunitet sistemi və toxuma hüceyrələrinin böyüməsi üçün lazımdır. Bədənin xəstəliklərə qarşı immun sisteminin formalaşmasına kömək edir. Bağırsaq və dəri kimi epitel toxumalarının qurulmasında, inkişafında və qorunmasında iştirak edir. Ağız, mədə, nazik bağırsaq və sidik yollarında dəri və toxumaların sağlam davamlılığını təmin edərək infeksiyalara qarşı qoruyur.
Aysun Suleymanova
